Responsywne frameworki e-mailowe: porównanie
Oprócz różnych edytorów e-maili typu „przeciągnij i upuść” jest jeszcze jeden sposób, by ułatwić i przyspieszyć tworzenie e-maili — frameworki. Usprawniają kodowanie, ale nie zastępują go środowiskiem bez kodu. Pisaliśmy już o jednym z najpopularniejszych frameworków, MJML, a tym razem chcemy przyjrzeć się jego konkurentom i je porównać.
Responsywne frameworki e-mailowe z własnymi tagami i bez nich: czym się różnią?
Na początek ustalmy, czym jest framework. Framework to coś w rodzaju szablonu — gotowy model, który przyspiesza tworzenie. Na jego podstawie piszesz własny kod. Frameworki wyznaczają strukturę, określają zasady i dają zestaw narzędzi potrzebnych do zbudowania projektu.
Różnica między frameworkami z własnymi tagami i bez nich jest prosta: framework e-mailowy z własnymi tagami to zwykle po prostu wyspecjalizowany język znaczników. Przyda się, jeśli Twój zespół dobrze programuje, ale nie ma ochoty męczyć się z HTML/CSS albo chce zautomatyzować swoją pracę.
Frameworki e-mailowe bez własnych tagów to zestawy gotowych komponentów bez specjalnych tagów — tylko czysty HTML/CSS. I to jedyna różnica.
Oczywiście niektóre narzędzia plasują się gdzieś pośrodku. Przyjrzymy się najpopularniejszym opcjom i opowiemy o ich zaletach i wadach, żeby łatwiej było Ci zdecydować, po które narzędzie sięgnąć.
Frameworki e-mailowe z własnymi tagami
1. MJML
MJML to darmowy framework e-mailowy open source, który pozwala szybciej tworzyć e-maile HTML dzięki gotowym komponentom. Ma aplikację desktopową i galerię szablonów, pozwala wysyłać e-maile bezpośrednio z poziomu frameworka i integruje się z Outlookiem, Apple Mail, Gmailem, Yahoo Mail i Office 365. A na deser MJML ma własny edytor e-maili: w lewej części ekranu edytujesz e-mail, a w prawej widzisz jego podgląd.

Jeśli chcesz poznać to narzędzie bliżej, przeczytaj nasz artykuł na jego temat.
2. Foundation For Emails 2
Funkcje Foundation for Emails 2 są podobne do tych, które oferuje MJML: własne komponenty, kolekcja szablonów e-maili i możliwość tworzenia responsywnych kampanii. Z Foundation for Emails 2 można pracować na dwa sposoby: w wersji CSS albo Sass. Framework nie ma edytora e-maili, więc tu MJML wygrywa z konkurentem.
Porównywaliśmy już Foundation for Emails 2 z MJML. To dość oczywiste zestawienie, bo te dwa frameworki mają ze sobą wiele wspólnego. Oto ich główne wspólne cechy:
- kolekcja własnych komponentów wielokrotnego użytku;
- galeria responsywnych szablonów e-maili HTML;
- webowy inliner CSS.
Foundation for Emails 2 korzysta z własnego silnika przetwarzania szablonów o nazwie Inky. W gruncie rzeczy robi to samo co silnik szablonów MJML: dzięki skróconym tagom upraszcza pracę ze złożonymi, zagnieżdżonymi tabelami. Tak wygląda Twój kod, gdy używasz Inky:

A tak jego końcowa, czysta postać HTML:

Tagów jest około 10: trzy z nich służą do budowania siatki, tag block-grid tworzy… siatkę bloków. Nazwy tagów menu, title, button i callout mówią same za siebie.
W przeciwieństwie do MJML Foundation for Emails 2 tworzy dwie wersje e-maila: jedną na komputery, drugą na urządzenia mobilne. Sam decydujesz, przy jakim punkcie przełamania mają się przełączać, a tagami .hide-for-large i .show-for-large możesz włączać i wyłączać wybrane bloki w kodzie.
Choć Foundation for Emails 2, tak jak MJML, ma zestaw gotowych szablonów, brakuje mu własnego edytora e-maili bez kodu, więc nie obejrzysz i nie zedytujesz e-maila na miejscu. Możesz sięgnąć po inne rozwiązania, np. Blocks 😉.
3. HEML
HEML to język znaczników oparty na XML, dostępny jako moduł NPM dla Node.js. Jest bardzo podobny do HTML/CSS, więc nie musisz uczyć się żadnych specjalnych zasad, żeby z niego korzystać.
Ten framework e-mailowy ma sprawić, by kodowanie e-maili przypominało tworzenie stron internetowych. Możesz tworzyć własne elementy i reguły stylów. HEML jest też, można powiedzieć, dość towarzyski: swoimi zasobami możesz dzielić się z innymi i korzystać z ich prac.
Oto główne cechy HEML:
- łatwy w użyciu: wygląda i działa jak HTML, więc Twój mózg nie musi przebudowywać utartych schematów i uczyć się nowego języka;
- domyślne inlinowanie CSS (można je wyłączyć);
- czysty HTML nie gryzie się z językiem HEML, można używać obu jednocześnie;
- krótki przewodnik na start od razu na stronie głównej.

Przykład kodu napisanego w HEML
Frameworki e-mailowe bez własnych tagów
1. Maizzle
Maizzle to framework e-mailowy, który zamiast własnych tagów korzysta z frameworka Tailwind CSS i Node.js. Nie musisz uczyć się nowego języka — wystarczy czysty HTML i klasy narzędziowe Tailwinda. Z drugiej strony odcina Cię to od skrótów.
Maizzle korzysta z konfiguracji środowisk, które pozwalają budować własne scenariusze pracy za pomocą plików konfiguracyjnych JS. Za logikę szablonów odpowiada PostHTML, więc masz do dyspozycji partiale, pętle i treści zdalne.
Kluczowe cechy Maizzle:
- język szablonów Nunjucks stworzony przez Mozillę;
- obsługa GitHub Flavored Markdown;
- inlinowanie kodu za pomocą transformerów;
- domyślny układ jest dostosowany do wymagań AMP.

2. Pine
Pine to responsywny framework e-mailowy stworzony z myślą o twórcach e-maili. Stawia na czysty kod oparty na HTML5. Najlepiej zacząć przygodę z Pine od jego szablonu startowego (boilerplate), który ma już wszystkie potrzebne style CSS, tagi i atrybuty:
<!DOCTYPE html>
<html lang="en" xmlns:v="urn:schemas-microsoft-com:vml" xmlns:o="urn:schemas-microsoft-com:office:office">
<head>
<meta charset="utf-8">
<meta http-equiv="x-ua-compatible" content="ie=edge">
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1">
<meta name="x-apple-disable-message-reformatting">
<title>Pine Email Framework</title>
<!--[if mso]>
<xml>
<o:OfficeDocumentSettings>
<o:PixelsPerInch>96</o:PixelsPerInch>
</o:OfficeDocumentSettings>
</xml>
<style>
table {border-collapse: collapse;}
td,th,div,p,a {font-size: 16px; line-height: 26px;}
.spacer,.divider,div,p,a,h1,h2,h3,h4,h5,h6 {mso-line-height-rule: exactly;}
td,th,div,p,a,h1,h2,h3,h4,h5,h6 {font-family:"Segoe UI",Helvetica,Arial,sans-serif;}
</style>
<![endif]-->
<style type="text/css">
/*Framework CSS - removed for demo purposes */
</style>
</head>
<body style="box-sizing:border-box;margin:0;padding:0;width:100%;word-break:break-word;-webkit-font-smoothing:antialiased;">
<div style="display:none;font-size:0;line-height:0;"><!-- Add your preheader text here --></div>
<table class="wrapper" cellpadding="15" cellspacing="0" role="presentation" width="100%">
<tr>
<td align="center" bgcolor="#EEEEEE">
<table class="container" cellpadding="0" cellspacing="0" role="presentation" width="700">
<tr>
<td align="left" bgcolor="#FFFFFF">
<!-- ADD ROWS HERE -->
</td>
</tr>
</table>
</td>
</tr>
</table>
</body>
</html>
Kluczowe cechy Pine:
- wrappery, kontenery i kolumny;
- siatka 12-kolumnowa;
- komponenty interaktywne (akordeon, tabela cen, opinie klientów itp.);
- obsługa obrazów tła w Outlooku;
- obsługa obrazów Retina.
3. Acorn
Acorn to lżejsza wersja Pine. Również opiera się na HTML5, ale korzysta z siatki 4-kolumnowej, w przeciwieństwie do Pine, który używa 12-kolumnowej.
Kluczowe cechy Acorn:
- siatka 4-kolumnowa;
- responsywne klasy narzędziowe, treści i komponenty interaktywne;
- galeria nowoczesnych fontów systemowych;
- obsługa obrazów tła Retina w Outlooku i Windows Mail.
4. Bojler
Bojler to framework CSS/Sass. Jest zbudowany w Sass.
Bojler wymaga Node.js i NPM. Pełną dokumentację, która przeprowadzi Cię przez całą instalację i konfigurację, znajdziesz na oficjalnej stronie.
Kluczowe cechy Bojlera:
- wbudowany inliner;
- automatyczna transpilacja Sass do CSS, inlinowanie CSS i linting Sass;
- typografia, system siatki, klasy narzędziowe i gotowe komponenty;
- serwer WWW z automatycznym przeładowaniem (live reload).

Klienty poczty i urządzenia obsługiwane przez Bojlera
Inne narzędzia ułatwiające tworzenie HTML
Są rozwiązania, które zwykle nazywa się frameworkami HTML, choć nimi nie są: np. wzorce HTML, szablony i szablony startowe (boilerplates). Owszem, ułatwiają pracę, ale lepiej sprawdzają się u doświadczonych koderów HTML. To narzędzia dla tych, którzy chcą pracować z kodem bez żadnych pośredników.
Cerberus
Cerberus to kolekcja darmowych responsywnych szablonów i wzorców HTML, które ułatwiają tworzenie e-maili. Każdy szablon ma potrzebny opis i jest przetestowany w najpopularniejszych klientach poczty.

Lista wszystkich klientów poczty obsługiwanych przez Cerberusa
Ciekawostka: twórca Cerberusa jest przeciwnikiem inlinera CSS, bo jego produkt ma być prosty i nie powinien wymagać takiej zależności jak inliner CSS. Uważa też, że inlinowanie rozdmuchuje kod, a ostatni argument brzmi: rozmieszczenie CSS w Cerberusie jest już zoptymalizowane.

Przykład kodu w Cerberusie
Kilogram
Kilogram jest zbudowany na Nunjucks, silniku szablonów stworzonym przez Mozillę. Ma też dodatkowe narzędzia do tworzenia responsywnych e-maili. Instalując Kilogram, dostajesz szablony e-maili, inliner CSS i minifikator HTML.
Oto lista klientów poczty zgodnych z Kilogramem:
- Wszystkie wersje desktopowego Outlooka;
- Office 365 (przeglądarka);
- Outlook.com (przeglądarka, iOS, Android, Windows Phone);
- Thunderbird (Windows);
- AOL Mail (iOS);
- Yahoo! Mail (przeglądarka, iOS, Android);
- Google Inbox (przeglądarka, iOS, Android);
- Gmail (przeglądarka, iOS, Android);
- Mail.ru (przeglądarka, iOS, Android);
- myMail (iOS, Android);
- Rambler Mail (przeglądarka, iOS, Android);
- Yandex Mail (przeglądarka, iOS, Android);
- Airmail (iOS, OS X);
- Apple Mail (iOS, OS X);
- Spark (iOS);
- Polymail (iOS, OS X).
Inkcite
Inkcite to modułowy system projektowy do budowania nowoczesnych, responsywnych e-maili. Nie korzysta z własnych tagów, ale używa czegoś podobnego. Nazywa się to „Helpers” i wygląda jak zwykłe tagi HTML w nawiasach klamrowych.
Tak to wygląda:
![]()
Inkcite ma trzy środowiska: Development, Preview i Production.
W środowisku Development tworzysz e-mail i jego treść lokalnie.
Środowisko Preview służy do wysyłania wersji testowych e-maili.
Production to ostatni etap tworzenia e-maila. Obrazy trafiają do CDN, adresy URL są wklejane do HTML, włącza się śledzenie linków i tagi, HTML jest minifikowany, a zabezpieczenia kontrolne są aktywne.
Który framework e-mailowy wybrać?
Jeśli szukasz rozwiązania, które znacząco ułatwi i przyspieszy kodowanie, a przy tym nie boisz się nauki nowej logiki, struktur i zasad, frameworki e-mailowe z własnymi tagami są dla Ciebie.
Jeśli szukasz narzędzia lub platformy, która będzie Ci towarzyszyć w kodowaniu, wprowadzi do niego więcej porządku i nie będzie wymagać nauki nowego języka ani zasad, Twoim wyborem są frameworki e-mailowe bez własnych tagów.
Jeśli potrzebujesz raczej pomocnika, sięgnij po inne narzędzia (czasem też nazywane frameworkami): szablony startowe HTML, szablony i wzorce.
A jeśli znajdziesz błędy lub nieścisłości w tym albo w dowolnym innym artykule na naszym blogu, napisz do nas na support@useblocks.io. Zareagujemy i poprawimy wszystko najszybciej, jak się da.